Zendexamen vandaag 90 jaar oud

Het is precies 90 jaar geleden dat het eerste zendexamen afgenomen werd. Dat was op 19 augustus 1929. Daarmee bestaan radiozendamateurs officieel 90 jaar in Nederland. Radiosignalen werden toen al enige tijd gemaakt. Het was Marconi die 1895 de eerste radiotelegraaf uitvond. Enkele jaren later, in 1901, werd de eerste transatlantische verbinding gemaakt. UIteraard in morse met een zogenoemde vonkenzender.

De eerste in Nederland uitgegeven call was, op 19 augustus 1929, PA0BZ. Echter werd er in 1923 al een transatlantische verbinding gemaakt met Noord-Amerika op de 113-meter band door Henk Jesse met de roepletters PCII. Als erkenning daarvan ontving hij 60 jaar later, op 9 december 1993, de roepletters PA0CII. Henk Jesse werd in 2001 SK (Silent Key), wat in het amateurjargon betekent dat hij overleden is.

WSJT-X 2.1.0 vrijgegeven

Er is een nieuwe versie van WSJT-X beschikbaar. Deze versie is definitief en bevat onder andere ondersteuning voor het FT4-protocol. Hamnieuws schreef hier al eerder over. FT4 is een mogelijke opvolger voor het RTTY-protocol dat in veel contesten gebruikt wordt.

De  nieuwe versie is op deze website te downloaden. Wijzigingen zijn:

  • The FT4 protocol, designed for HF contesting
  • Improved FT8 waveform generation
  • Low-sidelobe option for waterfall and spectrum display
  • Improved UDP messaging for inter-program communication
  • Improved accessibility features
  • 64-bit Windows installation package
  • Minor enhancements and bug fixes

De 41e Landelijke Ballonvossenjacht

Vrijwel iedere radio geïnteresseerde heeft wel van de Ballonvossenjacht gehoord. In haar inmiddels 40-jarige bestaan hebben héél wat radiozendamateurs en andere peilers aan dit bekende evenement deelgenomen. Dit jaar vindt de Ballonvossenjacht alweer voor de 41e keer plaats. Zoals gebruikelijk is het evenement dit jaar gepland op zondag 15 september 2019, dat is dus opnieuw op de zondag van het tweede volle weekend in september. Als de weergoden ons goed gezind zijn wordt om 13.00 uur de welbekende sonde opgelaten aan een stratosfeerballon die meestal een hoogte van 30+ kilometer bereikt. De sonde blijft normaal gesproken zo’n anderhalf tot twee uur in de lucht waarbij vele actieve peilers tot het uiterste gaan om de dalende sonde als eerste te bereiken. De organisatie zal de ballon dit jaar wederom vanaf een geheime plek in Nederland oplaten. Daardoor is het niet meer mogelijk om op basis van computerberekeningen de landingsplaats vooraf te bepalen, zodat het weer een écht peilevenement gaat worden. Vorig jaar bleek dit te voldoen aan de verwachtingen van de deelnemers, dat een nieuw record bereikte. Liefst 53 equipes bereikten de landingsplaats.

De ballonvossenjacht gaat ieder jaar gepaard met verschillende multimediale activiteiten die ervoor zorgen dat zowel de actieve deelnemers (de jagers) alsook de passieve deelnemers (de volgers thuis) de ballonvossenjacht maximaal kunnen beleven. Zo is het oplaten van de ballon altijd het spannende startschot die live verslagen wordt via de relaisstations PI2NOS en PI3UTR. Daarnaast verwachten we ook dit jaar weer de beelden te zien van de ATV-zender in de sonde maar ook die van het begeleidingscentrum en, niet in de laatste plaats, van de volg-equipe. Zodra de sonde geland en gevonden is kunnen de binnenkomende equipes via deze stream gevolgd worden en de prijsuitreiking ter plaatse live bekijken via internet.

Televisiebeelden
Zoals ieder jaar staat de organisatie voor verschillende uitdagingen om het grote scala aan activiteiten in goede banen te leiden. De ballon is te volgen via de (stream van) ATV-repeaters PI6HVS en PI6ATV. Maar natuurlijk kun je de beelden ook zelf proberen te ontvangen. De ballon zendt videobeelden uit op 1252 MHz.

Geheime oplaatplaats
De ballon zal, in navolging van het experiment vorig jaar, wederom vanaf een geheime oplaatplaats de lucht in gaan. Daardoor kunnen slimme ‘peilers’ niet meer op basis van computermodellen berekenen waar de ballon ongeveer zal landen. Het blijft wel de bedoeling van de organisatie om de ballon in Nederland te laten landen.

Ballon moet afslanken
Om de ballon zelfstandig op te laten was het nodig dat de ballon gewicht verloor. Hierdoor is de bakenzender op 145.4500 MHz. komen te vervallen om zo stroom te besparen en gewicht te verliezen. Deelnemers zullen dus moeten peilen op de uitgang van de transponder op 145.4750 MHz. of moeten peilen op de uitgang van de ATV-zender op 1252 MHz.

Veel werk verzet
Zoals u leest is er weer héél wat werk dat verzet moet worden om de Ballonvossenjacht weer een gedenkwaardige dag te laten zijn. Daarom wordt het algehele evenement weer georganiseerd en begeleid door een team van meer dan 30 vrijwilligers. Dankzij hun is het mogelijk om de Ballonvossenjacht plaats te laten vinden en via HF, VHF en UHF-verbindingen. Vorig jaar leidde dit tot bijna 600 unieke registraties met de club callsign van Radio Club ‘t Gooi: PI4RCG.

Meedoen!
Meedoen met de ballonvossenjacht kan, zoals altijd, op veel verschillende manieren. In eerste instantie kan je natuurlijk meedoen met de peiljacht. We zeggen het nog maar een keertje: hiervoor zijn echt geen gecompliceerde doppler peilers of andere complexe constructies nodig: de beste resultaten worden vaak behaald met een doodgewone ‘peildoos’, een landkaart, uiteraard een goed team en een klein beetje geluk.

Vanaf de zijlijn kan je ook deelnemen aan dit leuke evenement: via internet en de verschillende radiofrequenties kan je de jacht volgen en natuurlijk een QSO maken met de organisatie. De ballonvossenjacht is er dus voor iedereen. Of je nu fanatiek radiopeiler bent, er een gezinsuitje van maakt of vanuit je luie stoel de reeks van activiteiten volgt en rapporteert.

Wat ook het vermelden waard is: in de afgelopen 6 jaar hebben we mede dankzij de nieuwe organisatiestructuur het evenement tot een nieuwe hoogte weten te brengen met ieder jaar meer deelnemers, meer website bezoekers én meer radioverbindingen. We zetten deze traditie graag voort!

Uitgebreide informatie over de ballonvossenjacht vind je op de website ballonvossenjacht.nl. Je vindt hier alle interessante frequenties, live updates en daarnaast zijn de laatste nieuwtjes eveneens te vinden op onze Facebook-pagina en Twitter stream.

Tot zondag 15 september 2019!

Raspberry Pi 4 krijgt een flinke update

Inmiddels kent iedereen de Raspberry Pi wel. Een microcomputer die een kleine 10 jaar geleden geïntroduceerd werd voor een zeer aantrekkelijke prijs van enkele tientjes. Deze week heeft de Raspberry Pi foundation een upgrade aangekondigd op de eerder uitgebrachte versie.

De Raspberry Pi wordt door zendamateurs onder andere gebruikt als WSPR-zender of als computer voor een RTL SDR stick. Een andere inzet is als hotspot voor digitale modes zoals DMR, D-Star of System Fusion of als APRS gateway met een RTL-SDR of een TNC.

De nieuwe microcomputer krijgt de naam Raspberry Pi 4, model B en wijzigingen zijn onder andere:

  • 1,5 GHz quad-core processor (was 1,4 GHz quad-core);
  • Twee (micro)HDMI uitgangen zijn nu beschikbaar;
  • Ondersteuning voor 4K displays en hardwarematige HEVC codec;
  • Twee USB 3.0 en twee USB 2.0 poorten;
  • USB-C voor input power (5 Volt, 3 Ampére);
  • Ook versies met 2 en 4 Gbyte geheugen zijn nu beschikbaar.

Model 4B zal iets meer stroom verbruiken dan zijn voorganger dus een stabiele voeding is vereist. Een 5 Volt – 1 Ampère USB lader is niet voldoende, dit zal minimaal 2 Ampère moeten zijn. Er wordt nu gebruik gemaakt van een USB-C ingang, waardoor een nieuwe voeding (of adapterset) noodzakelijk zijn. Omdat er ook omgeschakeld is naar micro-HDMI connectors voor het scherm is ook hiervoor een adapter noodzakelijk bij een upgrade.

De prijs is gelijk gebleven: In Nederland circa 40 euro en onder andere te bestellen bij SOS Solutions.

Bijna 15.000 bezoekers bij HAMRADIO 2019

Afgelopen weekend vond HAMRADIO 2019 plaats in Friedrichshafen. Dit is de grootste beurs voor radiozendamateurs in Europa en werd voor de 44e keer georganiseerd. In totaal kwamen er 14.300 betalende bezoekers uit meer dan 50 landen. Dat is 400 meer dan vorig jaar. Tel daarbij de 184 standhouders uit meer dan 32 landen bij inclusief de delegaties en het aantal van 15.000 wordt ruim gehaald. Onder de bezoekers waren ook veel Nederlanders te vinden.

Een volle zaal bij de presentatie van Joe Taylor (K1JT)

Op het programma stonden er ook veel lezingen. Zo was Joe Taylor (K1JT) te gast om te vertellen over de ontwikkelingen op FT4 en FT8 gebied. Aan Joe Taylor werd tevens de Rudolf Horkheimer prijs uitgereikt voor zijn bijdragen aan de ontwikkeling voor zendamateurs. Aan deze prijs was tevens een geldbedrag van 2.500 euro verbonden.

Ook veel belangstelling was er voor de bijeenkomst over de Es’Hail-2 (AO-100) satelliet. Rudy (PD0ZRY) gaf een presentatie over nieuwe features van het BrandMeister dashboard. Daarbij liet hij een nieuwe functie zien die later het jaar beschikbaar komt: een (spraak)verbinding maken met het DMR netwerk met je alleen een webbrowser.

Dit jaar vond de beurs helaas niet samen met de Maker Fair Bodensee. De 45e editie zal plaatsvinden van 26 tot 28 juni 2020 en vindt wederom plaats in de Messe te Friedrichshafen.

Examen statistieken Verenigd Koninkrijk

In het Verenigd Koninkrijk zijn er drie examens: Foundation, Intermediate en Full. De eerste is een landelijk examen dat internationaal (nog) niet erkend wordt. Het Intermediate examen is vergelijkbaar met het Nederlandse Novice examen, al voldoet het niet aan de ECC(05)06 aanbeveling. Het Full examen is gelijk aan het Nederlandse Full examen en voldoet aan de examensyllabus zoals beschreven in de T/R 61-02 (HAREC) aanbeveling.

Vorig jaar zijn er in het Verenigd Koninkrijk 2592 examens afgenomen. Van de deelnemers was 9% vrouw. Het aantal deelnemers aan de Foundation examens lijkt met 2% per jaar af te nemen. Het slagingspercentage voor het Intermediate examen ligt bijzonder hoog: 92%. De gemiddelde leeftijd van de examinees ligt op 44 jaar.

De RSGB vraagt zich dan ook af of dit examen moet blijven bestaan als brug tussen Foundation en Full. Ze gaat onderzoeken of het Full examen niet direct beschikbaar moet komen. In het VK moet je de examens namelijk alle drie halen, waar in tegenstelling tot Nederland je ineens voor het Full-examen op kunt gaan. Dit jaar wil ze een consultatie gaan houden over de syllabus (inhoud) van de verschillende examens.

Het complete rapport is te downloaden op de website van de RSGB.

‘Vasthouden microfoon blijft toegestaan’

Op 1 juli a.s. wijzigt de wet- en regelgeving. Het vasthouden van een mobieltje tijdens het rijden mocht al niet, maar dat geldt straks voor alle bestuurders, ook op de fiets. Daar blijft het echter niet bij. Hamnieuws schreef hier al eerder over. Het vasthouden van ieder ‘mobiel elektronisch apparaat’ wordt verboden. En dit leidde tot onduidelijkheid. Want mag je nu wél of mag je nu niet een microfoon vasthouden tijdens het rijden.

De vraag is voorgelegd bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Daar laat men weten:

Geachte heer,

In uw reactie op ons antwoord van 5 april heeft u een vraag gesteld over de situatie dat een mobilofoon, geplaatst op het dashboard, wordt gebruikt in combinatie met een microfoon in de hand. U betoogt dat de microfoon niet onder het verbod van het vasthouden van een mobiel elektronisch apparaat valt. U voert hiervoor aan dat de microfoon geen mobiel elektronisch apparaat is, maar een passief onderdeel.

Het verbod op het vasthouden van een mobiel elektronisch apparaat tijdens het rijden wordt per 1 juli 2019 opgenomen in artikel 61a van het Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV 1990).
——————————————————————————–
In de toelichting op deze wijziging van artikel 61a RVV 1990, wordt duidelijkheid verschaft over uw vraag. De spreeksleutel van een in het voertuig ingebouwde mobilofoon of 27MC-bakkie valt niet onder de term mobiel elektronisch apparaat.
——————————————————————————–

Er zijn nog twee aspecten van belang. Uiteraard moet iemand die zo’n spreeksleutel gebruikt op het verkeer blijven letten. Er mogen geen gevaarlijke situaties voor andere weggebruikers ontstaan. Iemand die gevaar of hinder voor anderen veroorzaakt, is strafbaar op grond van de artikelen 5 en/of 6 van de Wegenverkeerswet 1994.
En verder wordt het gewijzigde artikel 61a RVV 1990 over twee jaar geëvalueerd. Daarbij zal ook specifiek gekeken worden naar het gebruik van een spreeksleutel.

Heeft u naar aanleiding van dit antwoord nog vragen en/of opmerkingen dan kunt u dit mailen naar publiek@minienw.nl.

Met vriendelijke groet,

HJBZ Burgerbrieven
Hoofddirectie Bestuurlijke en Juridische Zaken
Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat

Rapport herijking Novice licentie vastgesteld

Het rapport voor de herijking van de Novice licentie is door de verenigingen aangeboden aan Agentschap Telecom. Dat blijkt uit de notulen van het 99e Amateur Overleg dat op 25 april 2019 jl. gehouden werd. Het rapport zelf, dat de verenigingen hebben opgesteld in opdracht van de toezichthouder, ontbreekt echter. Daardoor er niets bekend is over de inhoud van deze aanbeveling.

Agentschap Telecom heeft de samenstellers bedankt voor de vele uren die zij hierin gestoken hebben en gaat de komende tijd onderzoeken of de aanbevelingen van de verenigingen overgenomen kunnen worden en komt daarna met een officiële reactie. De toezichthouder laat in ieder geval vooraf al weten dat dit tijd nodig heeft. De implementatie zal pas in 2020 gebeuren.

Franse REF met geel hesje naar toezichthouder

Frankrijks grootste vereniging voor zendamateurs REF is ontevreden over de snelheid waarmee de toezichthouder werkt. Aanbevelingen en afstemmingen voortgekomen uit de World Radio Conference in 2015 zouden nog niet verwerkt zijn in landelijk beleid. Frankrijk is daarmee het laatste land in Europa om deze te implementeren.

Ander Frans nieuws kwam vandaag ook naar buiten. Dezelfde toezichthouder heeft voor de WRC2019 een voorstel ingediend om de band 144-146 MHz (mede) te alloceten voor ‘Aeronautical mobile service’, en dan specifiek voor de besturing van onbemande vliegtuigen, zo valt op Southgate ARC te lezen.

Nieuwe VRZA afdeling ‘Eemland’ op komst

De VRZA krijgt er binnenkort een nieuwe afdeling bij. De afdeling Eemland is opgericht door een groep van ruim 10 zendamateurs uit de regio Amersfoort. De afdeling beschikt over een clubhonk in Bunschoten voorzien van antennes en shack en gaat op dinsdag 25 juni a.s. haar eerste bijeenkomst houden, zo valt te lezen op de website.

Het landelijk VRZA-bestuur moet formeel de afdeling nog bekrachtigen. Volgens de nieuwe afdeling zal dit op de volgende bestuursvergadering gebeuren.